بررسی دلیل افت شتاب و کشش خودرو

افت شتاب خودرو مشکلی است که همواره یکی از شکایت‌های اصلی مالکان از خودرو بوده و انتظار رفع فوری آن را دارند. افت شتاب، مسئله‌ای است که در بیشتر موارد از خود پیشرانه ناشی می‌شود و گاهی ممکن است دلایلی به جز پیشرانه داشته باشد. در ادامه به برخی از مهم‌ترین دلایل افت شتاب پیشرانه می‌پردازیم.

ضعیف‌شدن رینگ پیستون
ضعیف‌شدن رینگ پیستون یکی از دلایل شایع ضعف شتاب و کشش خودرو است که در بیشتر مواقع در کارکردهای بالا رخ می‌دهد. هرچه از روغن نامناسب‌تری استفاده شود و یا رانندگی با دورهای بالاتر و سبک اسپرت‌تری انجام شود، این مسئله در کارکردهای کمتری می‌تواند بروز کند. ضعف رینگ پیستون با افت کمپرس و توان پیشرانه همراه است و نشانه مستقیم آن روغن‌سوزی‌ هنگام رانندگی به صورت پر‌گاز و زود کثیف‌شدن روغن است که به دلیل عدم تراش صحیح لایه روغن و آب‌بندی درست رینگ رخ می‌دهد که به موجب آن دوده احتراق وارد محفظه کارتر شده و توسط میل‌لنگ درون روغن هم زده می‌شود. از سوی دیگر تجمع روغن اضافه بر جدار سیلندر و نشت آن به کاسه احتراق روغن‌سوزی را در پی دارد. ضعف رینگ پیستون ایراد حادی نیست و با تعویض رینگ‌ها به‌سادگی رفع می‌شود اما مشکلی پر‌هزینه است چرا‌که تعویض رینگ‌ها نیازمند پیاده‌شدن پیشرانه و باز‌کردن مجموعه سرسیلندر و کارتر است تا امکان دسترسی به پیستون‌ها و بررسی دیواره سیلندر از حیث سلامت و خط نخوردن فراهم باشد.

تنظیم نبودن تایم
وقتی تایم خودرو حتی به میزان یک دندانه تنظیم نباشد، اثر آن بر کارکرد پیشرانه برای یک فرد دقیق مشهود است، چرا که در یک پیشرانه باید باز و بسته‌شدن سوپاپ‌ها سر لحظه موعد انجام شود و اگر این اتفاق صورت نگیرد، شاهد پس‌زدن تراکم و یا تخلیه نامناسب دود خواهیم بود که نتیجه آن تنفس نادرست پیشرانه و افت توان و کشش است.
از تایم خارج‌شدن پیشرانه چند علت می‌تواند داشته باشد. نخستین دلیل روشن‌کردن پیشرانه با هل دادن و یا معکوس‌کشی‌های ناگهانی و پی‌درپی است که به دلیل اینرسی مجموعه میل سوپاپ و تایمینگ موجب وارد‌شدن فشار به تسمه، رد شدن یک یا دو دندانه و یا کندگی دندانه‌ها (در صورت نامرغوبی یا کهنه‌بودن تسمه) می‌شود. دلیل دیگر از تایم خارج‌شدن پیشرانه می‌تواند ناشی از عدم دقت تعمیرکار در جا زدن صحیح تسمه و توجه به علائم راهنما باشد. مشکلی که بیشتر پس از تعمیر اساسی پیشرانه ممکن است مشاهده شود جا‌به‌جا نصب‌کردن پولی‌ میل‌سوپاپ‌های هوا و دود به دلیل شباهت این دو است که باعث افت توان و تنظیم‌نشدن تایم تحت هیچ شرایطی است.
تنظیم‌کردن تایم کار نسبتا ساده‌ای است اگر مکانیک از تسلط کافی برخوردار باشد و نکته‌ای که باید مد نظر داشت این است که تسمه کهنه و یا تسمه‌ای که یک یا دو دندانه آن جدا شده باشد باید به سرعت عوض شود. همچنین از نصب سفت‌کن ثابت به جای سفت‌کن اتوماتیک جدا پرهیز کنید و از سفتی صحیح تسمه تایم اطمینان حاصل کنید. تسمه تایم بیش از حد سفت موجب بلند‌شدن صدای زوزه‌ هنگام گاز دادن می‌شود.

عملکرد نادرست سیستم سوخت‌رسانی
در پیشرانه‌های کاربراتوری در صورت تنظیم‌نبودن صحیح کاربراتور بر اساس شرایط آب و هوایی محیط، شاهد مشکلاتی همچون سخت روشن‌شدن، خام‌سوزی یا برعکس فقیر بودن سوخت و ریپ زدن خواهیم بود که این موارد در هر صورت منجر به افت شتاب و کشش خواهد شد.
کاربراتور کثیف گذشته از آنکه کارایی پیشرانه را کاهش می‌دهد، موجب کله‌زنی و پاسخ خشن پیشرانه به پدال گاز نیز می‌شود. در پیشرانه‌های انژکتوری کثیفی انژکتورها، سنسورها و مجموعه دریچه گاز بر افزایش مصرف سوخت و کاهش شتاب و کارکرد همراه با لرزش موثرند. یکی از مشکلاتی که در سیستم سوخت‌رسانی انژکتوری موجب افت شتاب نسبتا محسوس و بروز خام‌سوزی یا فقر سوخت می‌شود، خرابی رگلاتور ریل سوخت است که موجب از تنظیم خارج‌شدن فشار ریل سوخت و پاشش نادرست می‌شود که در صورت خرابی کامل با مشکل روشن‌شدن پیشرانه، دوده‌زدن شمع و ثبت خطا در ECU مواجه خواهیم شد.

ضعف دیسک و صفحه
دیسک و صفحه کلاچ تاثیر قابل توجهی بر توانایی‌های حرکتی خودرو می‌گذارد. دیسک و صفحه مناسب این امکان را می‌دهد تا پیشرانه با لغزشی مناسب نسبت به گیربکس، خودرو را به حرکت وا دارد و با درگیری کامل در حین حرکت نیز از بروز لغزش و هرز زدن جلوگیری کند. برای فراهم آوردن این شرایط صفحه کلاچ باید از لنت‌های مناسبی برخوردار بوده و فنرهای آن قادر به جذب شوک ناشی از درگیری باشند و رگلاژ مجموعه نیز به صورت صحیح صورت گرفته باشد. صفحه کلاچ مستهلک به دلیل کافی نبودن ضخامت لنت‌های خود قادر به برقراری تماس صحیح و ایجاد اصطکاک مناسب برای لغزش صحیح نیست بنابراین با شروع حرکت دچار هرزگردی نامحسوس شده و اگر راننده قصد شتابگیری و تعویض دنده ناگهانی داشته باشد با رها شدن سریع کلاچ، صفحه کلاچ نمی‌تواند بر اینرسی بالای دیسک و شفت گیربکس غلبه کند و دچار هرزگردی می‌شود. این شرایط موجب ایجاد نوعی لرزش و دل زدن در خودرو می‌شود که با دورگیری ناکافی همراه است. ضعف فنرهای صفحه کلاچ لرزش و دل زدن در شروع حرکت را تشدید کرده و رفتار پدال در موقعیت نیم‌کلاچ حالتی سفت پیدا می‌کند. اگر با بالا کشیدن ترمز دستی و نیم کلاچ کردن در دنده ۱ خودروی شما خاموش نشود و بدون حرکت کردن بلرزد، باید به فکر صفحه کلاچ نو باشید.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-1.jpg

جا به جا نصب کردن پولی هوا و دود از اشتباهات رایج در تعمیر پیشرانه است

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-2.jpg

جا به جا نصب کردن پولی هوا و دود از اشتباهات رایج در تعمیر پیشرانه است

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-3.jpg

خرابی رگلاتور سوخت موجب پاشش نادرست انژکتورها می‌شود

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-4.jpg

صفحه کلاچ مناسب باید از ضخامت کافی لنت با کیفیت مناسب و سفتی صحیح فنرها برخوردار باشد

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-5.jpg

پریدن دندانه تسمه تایم نشانه کهنگی یا نامرغوبی تسمه بوده و یا از روشن کردن خودرو با هل، معکوس ناگهانی و سفتی نادرست تسمه حکایت دارد.
مشکلات مربوط به تنفس موتور

1. فیلتر هوا
فیلتر هوا یکی از ساده ترین عواملی است که در صورت کثیف شدن، می تواند تاثیری منفی در کارکرد بهینه موتور داشته باشد.
اگر این قطعه پر از ذرات گرد و غبار شود، در فرایند تنفس موتور اختلال ایجاد شده و برای دستیابی به هوای بیشتر موتور به تکاپو می افتد. بنابراین اگر احساس کردید موتور اتومبیلتان چندان سرحال نیست، می توانید در گام اول فیلتر هوا را کنترل کنید.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-6.jpg

2. شل شدن سیم گاز
سیم گاز دیگر عاملی است که اگر شل شود، موتور نخواهد توانست تنفس مناسبی داشته باشد. با شل شدن سیم گاز، دریچه ورود هوا به طور کامل باز نمی شود که در این حالت طبیعتا هوای کافی به درون سیلندر راه نیافته و انفجار قدرتمندی حاصل نخواهد شد.
چک کردن سیم گاز و محکم کردن آن در صورت نیاز می تواند در برطرف کردن مشکل افت توان موتور کاملا موثر باشد.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-7.jpg

3. کثیفی یا مسدود شدن مبدل کاتالیست
همانگونه که هوای ورودی به درون موتور باید به راحتی جریان داشته باشد، گازهای حاصله بعد از احتراق نیز باید بدون مشکل خاصی مسیر موتور تا دهانه اگزوز را پیموده و به بیرون هدایت شوند.
مبدل کاتالیست یکی از اجزایی است که در مسیر گازهای خروجی قرار داشته و این احتمال وجود دارد که به مرور به دلیل جمع شدن ذرات و جرم، سدی در مسیر خروجی گازها ایجاد کند.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-8.jpg

4. خرابی انباره اگزوز
مشکل خرابی یا انسداد برای انباره اگزوز یا همان صدا خفه کن (Muffler) نیز که در بخش انتهایی سیستم اگزوز قرار دارد، ممکن است بیفتد. این قطعه پس از مدتی دچار فرسودگی شده یا به خاطر تجمع ذرات ریز کارایی بهینه خود را از دست می دهد.
در این صورت خروج گازها از اگزوز با مشکل مواجه شده و در دم و بازدم موتور خلل بوجود خواهد آمد. روشن است که کاهش راندمان یکی از نتایج این مساله خواهد بود.
مشکلات مربوط به سوخت رسانی

http://www.tuningforum.ir/images/imp...A8D8A7D8-9.jpg

5. اختلال در عملکرد انژکتور
انژکتور یکی از قطعاتی است که اگر چه وظیفه ای نسبتا ساده دارد، اما اختلال در کار آن می تواند تا حد زیادی کارایی موتور را پایین بیاورد.
دهانه این قطعه به مرور زمان دچار کثیفی یا گرفتگی می شود، این مساله ممکن است باعث تزریق سوخت کم و در نتیجه شکل گیری مخلوطی نامتوازن از سوخت و هوا در درون سیلندر گردد. چنانچه این اتفاق بیفتد، قدرت انفجار بوجود آمده نسبت به قبل افت خواهد کرد.
http://www.tuningforum.ir/images/imp...8D8A7D8-10.jpg

6. ناتوانی پمپ بنزین در تامین سوخت کافی
پمپ بنزین دیگر قطعه ای است که نقشی کلیدی در سوخت رسانی ایفا می کند. همانند بیشتر قطعات، پمپ بنزین نیز در بلند مدت دچار فرسودگی شده و در برخی مواقع نمی تواند سوخت مورد نیاز موتور را به خوبی تامین کند.

این موضوع بخصوص در دورهای بالاتر بیشتر نمود پیدا کرده و زمانی که موتور مثلا در مسیرهای سربالا تحت فشار قرار می گیرد، افت توان محسوس تر می شود.

مشکلات ایجاد شده در مرحله تراکم
در موتورهای امروزی که تقریبا همگی چهارزمانه هستند، اگر در مرحله تراکم مشکلاتی ایجاد شود، باز هم قدرت انفجار کمتر شده و در نتیجه قدرت موتور افت می کند.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...8D8A7D8-11.jpg

7. فرسودگی و خرابی رینگ پیستون
یکی از مشکلات مرحله تراکم می تواند به فرسودگی رینگ های پیستون و عملکرد نامناسب آنها مربوط باشد. این رینگ ها وظایف مختلفی دارند که یکی از مهمترین آنها حفظ تراکم در بالای پیستون است.
در صورتی که رینگ های مذکور دچار خوردگی یا فرسایش شوند، مخلوط سوخت و هوا در مرحله تراکم از طریق منافذ موجود به پایین سیلندر راه یافته و از میزان آن کاسته خواهد شد. روشن است که در این حالت انفجار بهینه ای ایجاد نمی شود.
ناگفته نماند خرابی رینگ پیستون نیازمند باز شدن کامل موتور بوده و باید هزینه و زمان نسبتا زیادی برای تعویض آن صرف شود. برای جلوگیری از خرابی رینگ پیستون، استفاده از روغن مناسب و تعویض روغن در زمان های مقرر یکی از نکاتی است که همواره باید مورد توجه قرار گیرد.

http://www.tuningforum.ir/images/imp...8D8A7D8-12.jpg

8. فرسودگی و خرابی سوپاپ ها
وجود خوردگی و ذرات اضافی بر روی سوپاپ ها – مخصوصا سوپاپ ورودی – عامل دیگری است که در مرحله تراکم مشکل ساز می شود. در این حالت سوپاپ ها به خوبی بر روی مجاری ورودی و خروجی ننشسته و نمی توانند درزبندی مناسبی بین این مجراها و فضای داخل سیلندر داشته باشند.
در شرایط این چنینی، بالا آمدن پیستون بخشی از مخلوط سوخت و هوا را به مجاری مکش یا تخلیه رانده و جرقه شمع انفجار ضعیف تری را ایجاد می کند که افت توان موتور یکی از مهم ترین نتایج آن است.
مشکلات مربوط به جرقه زنی

http://www.tuningforum.ir/images/imp...8D8A7D8-13.jpg

9. خرابی شمع ها
شمع ها به دلیل قرار گرفتن در معرض ترکیبات وارد شده به داخل سیلندر و همچنین کار در حرارت بالا، نیازمند مراقبت و بازبینی مداوم هستند. این قطعه عمر محدودی داشته و بعد از مسافت های معین که در دفترچه خودرو ذکر شده، باید تعویض شود.
شمع معیوب بخاطر جرقه زنی ضعیف، انفجارهای خفیف تری تولید می کند که این امر هم به نوبه خود کاهش قدرت موتور را به دنبال دارد.

10. ناک زدن موتور
ناک زدن موتور دیگر عاملی است که تا حدودی با نقص در جرقه زنی ارتباط دارد. وقتی مخلوط سوخت و هوای وارد شده به داخل سیلندر زودتر از جرقه شمع مشتعل گردد، از این اصطلاح استفاده می شود.
این امر زمانی رخ می دهد که دمای پیستون یا دیواره سیلندر بیش از حد بالا رفته و حرارت ناشی از آن مخلوط سوخت و هوا را منفجر می کند. گفتنی است گاه ذرات ته نشین شده بر روی پیستون یا دیواره سیلندر عامل اصلی ناک زدن موتور هستند. در این حالت به نوعی زمانبندی موتور به هم ریخته و برای رفع آن موتور باید توسط یک مکانیک زبده بازبینی شود.