یاتاقان زدن و دلیل آن در خودرو

پیستون، داخل سیلندر حرکت خطی انجام می دهد . جهت به گردش در آوردن چرخ های خودرو، باید حرکت پیستون را به دورانی تبدیل نمود. شاتون و میل لنگ این عمل مهم را میسر می سازند. تصویر زیر اتصال شاتون به میل لنگ را نشان می دهد.
قسمتی از شاتون که روی میل لنگ سوار شده دو تکه است و آن ها را کپه یاتاقان متحرک می نامند. در داخل کپه ها، پوسته هایی به صورت دو نیم استوانه قرار گرفته است که به آن یاتاقان (Bearings) گفته می شود.
این یاتاقانها روی لایه ای از روغن حرکت می کنند اگر به هر دلیلی این لایه روغن از بین برود تماس فلز با فلز صورت می گیرد که نتیجه اش اصطکاک و تولید حرارت شدید است. وجود یاتاقانها باعث می شود که اصطکاک بین فلزات حذف شود. هر گونه اختلالی در این مکانیزم باعث از بین رفتن لایه روغن و تماس فلز با فلز خواهد شد که در اصطلاح به آن یاتاقان زدن می گویند.
سایش و گرمای زیاد سبب ذوب شدن و از بین رفتن سطح داخلی یاتاقانها که آبکاری شده اند ( بابیت Babbitt ) می شود در نتیجه فلز با فلز تماس پیدا کرده و صدای تلق تلق به گوش می رسد که راننده با تجربه باید موتور را سریعا خاموش کند.

اگر میزان ذوب شدن بابیت زیاد باشد پس از سرد شدن به میل لنگ چسبیده و مانع حرکت میل لنگ و روشن شدن موتور میشود ولی اگر میزان ذوب شدن کم باشد موتور روشن میشود ولی صدای لق لق میدهد.
استفاده از روغن نامرغوب و غیر اصلی (Fake) و تعویض دیرهنگام آن سبب بروز حالت لجنی در روغن میشود. در این حالت با پدیدار شدن رسوبات و جرم قطعات خودرو دچار جرم‌گرفتگی می‌شوند زمانی که این جرم‌گرفتگی به مجاری روغن نفوذ کند سبب اختلال در فرآیند روغن‌کاری می‌شود.

جرم‌گرفتگی مسیرهای انتقال روغن و جرم‌گرفتگی خود پمپ روغن سبب عدم روغن‌کاری صحیح یاتاقان‌ها میشود و یاتاقان‌ها در شرایط بسیار بدی قرار میگیرد.
وجود براده در کف کارتل روغن سبب تجمع پلیسه و رسوبات در توری فیلتر روغن میشود. سیستم CVVT و زنجیر تایم و سفت کن‌های هیدرولیکی آن نیز جرم شدیدی میگیرد . با باز کردن پایین موتور متوجه میشوید که بابیت یاتاقان‌های متحرک سیلندر خودرو نیز از بین رفته است.

علل یاتاقان زدن موتور


http://www.tuningforum.ir/images/imp...D8AFD986-1.jpg

خرابی پمپ روغن
بدون آب ماندن موتور ( بخاطر نشت آب از رادیاتور خودرو و شلینگ ها و یا نشتی های دیگر )
کثیف بودن فیلتر روغن و یا کهنه بودن بیش از اندازه روغن
راندن موتور با سرعت های خیلی زیاد بطوریکه دور موتور به محدوده قرمز نزدیک شود ..

دلایل یاتاقان زدن :
۱-خراب شدن پمپ روغن
۲-تمام شدن آب موتور و راندن خودرو در این صورت و داغ شدن بیش از حد موتور به هر علتی مانند سوختن واشر سرسیلندر
۳-کهنه شدن بیش از حد روغن موتور و حتی کثیف بودن فیلتر روغن
۴-رانندگی با سرعت های بالا در محدوده قرمز دور موتور
۵-خوردگی در یاتاقان های غلتشی ممکن است به شکل های مختلف وبه دلایل گوناگون رخ دهد.
۶-استفاده کردن از روغن موتور نامرغوب
۷-لقی شاتون

نکته: به این نکته توجه کنید که در صورت یاتاقان زدن بلافاصله ماشین را خاموش کنید.