عیب یابی خودرو از روی پارامترهای سنسورها و عملگرها با دیاگ

– دور موتور :
– دور موتور در حالت آرام معمولاً بین ۸۰۰ تا ۹۰۰ باید ثابت باشد.(۸۵۰ برای پژو)
– نوسانات جزئی در حد ۵۰ واحد خیلی اهمیتی ندارند و مربوط به کثیفی سنسور یا عملکرد ECU برای تنظیم استپر هستند.
– نوسانات بیشتر اگر با صدا همراه باشند بدلیل مشکل سخت افزاری در موتور مثل یاتاقان زدن یا انحنای میل لنگ هستند.
– نوسانات یکدفعه که تداوم ندارند مربوط به خود سنسور دور موتور هستند.
زمانی که مشاهده می کنیم موتور دارای نوسان است و مشکل مکانیکی ندارد احتمالاً ۲ مشکل وجود دارد :
۱.مشکل در پاشش نامنظم یا حجم ناصحیح از سوخت
۲.مشکل در ورودی هوا یا اندازه گیری آن
برای تشخیص این موارد باید با مشاهده پارامتر های زنده ، از وضعیت عملکرد موتور مطلع شویم. خیلی از این پارامتر های به صورت زنجیره ای به هم متصل هستند و یک عیب یابی صحیح به معنی تشخیص این زنجیره ها است.
فرضا در زمانی که دور موتور دچار نوسان شدید در حالت درجا شده است، باید به این پارامتر ها توجه کرد:
۱.وضعیت استپر
۲.زاویه دریچه گاز
۳.فشار منیفولد
۴.تایم جرقه
۵.تایم پاشش

علائم خرابی سنسور دور موتور :
۱- روشن نشدن خودرو به دلیل ارسال نشدن سیگنال ها به ECU برای پاشش سوخت.
۲- نمایش ناصحیح دور موتور خودرو در زمان روشن بودن ماشین.
۳- ایجاد حالت CUT OFF قبل از رسیدن دور موتور به رد لاین.
۴- ثابت ماندن یا حرکت نکردن دور سنج از یک دور موتور مشخص.

– ولتاژ باطری :
– ولتاژ باطری در خودرو روشن باید بین ۱۲ تا ۱۴ ولت با نوسان کم باشد.
– نوسانات زیاد یا افزایش محسوس ولتاژ با گاز دادن بدلیل مشکل دینام (معمولاً کوتاه شدن ذغال ها) هستند.
– در صورت وجود ولتاژ بیش از ۱۴ ولت آفتامات دینام خراب است و احتمال آسیب به بخش های حساس الکترونیکی وجود دارد.

– زاویه دریچه گاز :
– زاویه دریچه گاز در حالت دور آرام در خودروهای گاز سیمی باید ۰ و در خودروهای دریچه گاز برقی که استپر ندارند براساس راهنمای آن (معمولاً ۶ تا ۱۲ درجه بسته به سردی و گرمی) باشد.
– ممکن است مشکل از عدم رگلاژ پولکی دریچه گاز باشد.
– درست نبودن زاویه دریچه گاز کلیه محاسبات ECU را به هم می ریزد.

– ولتاژ دریچه گاز :
– ولتاژ بازگشتی از پتاسومتر دریچه گاز که موقعیت فعلی آن را به ECU گزارش می دهد.

– زاویه دریچه گاز مقدار محاسبه شده ولتاژ دریچه گاز است.

علائم خرابی سنسور موقعیت دریچه گاز :
در خودروهای انژکتوری که مجهز به سنسور اکسیژن نمی باشند با از کارافتادن این سنسور بد کار کردن موتور خودرو به وضوح قابل مشاهده میباشد. اما در خودروهای مجهز به سنسور اکسیژن باعث میشود که کار این سنسور رو تصحیح کند. در مواردی که سنسور فشار داخل منیفولد خراب شود ECU اطلاعات مربوط را از روی سنسور دریچه گاز محاسبه می کند.
با از کار افتادن یا خرابی این سنسور دود سیاه از اگزوز خارج می شود قدرت و شتاب خودرو کم شده وهنگام شتاب گیری، خودرو عطسه زده و با دل زدن دور موتور بالا میرود و ممکن است باعث روشن شدن چراغ چک شود.
۱- کارکرد بد موتور همراه با بالا نرفتن دور موتور از یک حد خاص.
۲- ایجاد دود که ثابت نیست و بنا به شرایط متفاوت میباشد.
۳-گاز خوردن بی دلیل خودرو زمانی که پا را از روی پدال بردارید.
این سنسور از یک مقاومت متغیر دورانی تشکیل شده است و با گردش محور دریچه گاز مقدار مقاومت تغییر کرده و باعث تغییر در ولتاژ خروجی سنسور موقعیت دریچه گاز می‌گردد . این تغییر ولتاژ بهECU ارسال شده ، تا از میزان باز و بسته بوده دریچه گاز مطلع سازد .
ECU متناسب با درجه باز شدن دریچه گاز و یا به عبارتی ولتاژ خروجی این سنسور میزان گاز دادن و شتاب را تعین میکند و مطابق با آن بهترین تزریق سوخت را انجام می دهد . اتصال لغزنده این سنسور با محور دریچه گاز هم محور بوده و با کوچکترین حرکت درچه گاز میزان بازبودن آن را حس کرده و در اثر بار و بسته شدن دریچه گاز ولتاژ خروجی از سنسور تغییر می کند و بر اثر این تغییر ولتاژ اطلاعات ECU ارسال شده و واحد کنترل موتور نیز مخلوط سوخت مورد نیاز را محاسبه می‌نماید . این سنسور بر روی دریچه گاز نصب می گردد .

– زمان پاشش انژکتور :
– تعیین این مقدار از وظایف اصلی ECU است که از مقادیر دریافت شده توسط سنسورها محاسبه می شود.اگر این مقدار در دور آرام نوسان داشته باشد یا در بازه تعریف شده توسط کارخانه نباشد احتمال قوی مشکلی در یکی از بخش ها وجود دارد.
مثلاً در هنگام سرد بودن خودرو ECU از روی عمدتاً اطلاعات سنسور دمای آب علاوه بر بازکردن مجرای Bypass توسط استپر میزان پاشش سوخت را بیشتر و آوانس جرقه را جلو می برد تا خودرو راحت تر روشن شود.
تغییرات نامنظم و نوسانات ناگهانی زمان پاشش معمولاً ناشی از ارسال مقادیر ناصحیح از سوی سنسور اکسیژن است.
نحوه پاشش بنزین توسط این قطعه به این صورت است که میزان مشخصی از فشار بنزین که معمولا ۳/۵ بار است از ریل سوخت به قسمت فوقانی یا ورودی انژکتور هدایت شده و از فیلتر آن عبور کرده و با فعال شدن میدان مغناطیسی توسط سلونوئید , سوزن انژکتور بالا رفته و بنزین از سوراخ یا سوراخهای خروجی انتهای انژکتور به صورت پودر با زاویه , زمان و میزان مشخص و کنترل شده خارج میگردد.
مدت زمان پاشش و همینطور میزان تحت کنترل آن اهمیت کار انژکتور را نمایان میکند , حتی خرابی و غیر کارآمد بودن انژکتور با مدت و میزان پاشش آن رابطه مستقیم دارد.اگر انژکتوری به درستی عمل نکند ابتدا بایستی به بررسی فرمانی که از ECU می آید پرداخت و در صورت صحت و مساعد بودن تمام شرایط مرتبط با ایسیو به کنکاش در مورد سلامت و کارایی خود انژکتور پرداخت.
متذکر میشود که قطعاتی همچون سنسور دور موتور , سنسور فشار منیفولد , سنسور دمای آب , دریچه گاز , سنسور اکسیژن و … به توسط ایسیو با انژکتورها ارتباط داشته و به طبع در میزان و زمان پاشش آنها تاثیر گذارند.

– زمان شارژ کویل ها :
– اگر زمان شارژ کویل به نسبت دور موتور از بازه های تعریف شده کارخانه آوانس یا ریتارد بود باید سیستم برق کشی و کلیه سنسورها و عملگرها تست شوند و نهایت خود ECU برای صحت مدارات الکتریکی آزمایش شود.

– ادونس جرقه سیلندر :
– ECU در زمان سرد بودن یا افزایش دور آوانس جرقه را جلو می برد تا با آوانس سوپاپ ها متناسب باشد.
اگر مقدار این سنسور در بازه تعریف شده نبود در اطلاعات دریافتی از سنسورها یا عملگرها اخلالی وجود دارد.

– استپر موتور :
– استپرموتور وظیفه باز کردن مجاری موازی با دریچه گاز که به ByPass مشهور است را دارد.
– خودروهای دریچه گاز برقی استپر ندارند و بجای آن دریچه گاز با زاویه کمی باز می شود.

علائم خرابی استپ موتور :
۱-خاموش شدن ماشین به خصوص در زمان رها کردن ناگهانی پدال گاز.
۲-کاهش دور موتور به مقدار قابل توجه در زمان گرفتن کولر ودور آرام خودرو.
۳- گاز خوردن بی دلیل پس از روشن شدن موتور خودرو.
۴-ثابت نبودن بی دلیل دور موتور در دور آرام و کاهش افزایش دور خودرو بدون دلیل

– فشار و دمای هوای ورودی به مانیفولد :
– مقادیر این سنسور (یا بصورت ۲سنسور مجزا در برخی خودروها) یکی از مبناهای اصلی محاسبات ECU هستند.
– مقادیر آن زمانیکه خودرو ثابت و در دور آرام است نباید نوسان خاصی داشته باشد.

علائم خرابی سنسور دما و هوای ورودی :
– با از کار افتادن این سنسور به خصوص در ماشین های بدون سنسور اکسیژن یا کاربراتی الکترونیکی باعث میشود که تنظیم موتر از حالت ایده ال خود خارج شود و موتور بد کار کند. اما در سایر خودرو ها به انضمام سنسوراکسیژن تا حدودی این خطا تصحیح میشود.
– با خراب شدن این سنسور موتور دچار لرزش در دور آرام و دیر روشن شدن در هوای سرد و مصرف زیاد سوخت خودرو میشود.
– همچنین خام سوزی که از روی بوی اگزوز قابل تشخیص است ، افت شتاب اولیه ، کله کردن خودرو با برداشتن پا از پدال گاز و بد روشن شدن خودرو می توانند از این سنسور باشند.
– خرابی این سنسور در میزان آلودگی و پاس کردن معاینه فنی موثر است.
– این سنسور در مسیر دستگاه هوای هواکش قرار گرفته است و اطلاعات مربوط به دمای هوا و مقدار هوای ورودی را به موتور را به ECU ارسال می دارد .
– این سنسور توسط یک شیلنگ میزان خلأ‌ داخل منیفولد را حس کرده و اختلاف ولتاژ را به واحد ECU ارسال می‌دارد.

– ولتاژ سنسور اکسیژن :
– مخلوط غنی ولتاژ بیشتر و مخلوط رقیق ولتاژ کمتر از مقدار پیش فرض کمپانی (پراید حدود ۰.۵ و پژو و سمند حدود ۰.۸)بر می گرداند.
– ولتاژ سنسور اکسیژن نباید ثابت باشد.(قفل نکرده باشد.) بلکه از مقدار تعریف شده کارخانه باید بصورت دائم و مستمر به سمت ۰ نوسان داشته باشد و بازگردد.
این مورد بخاطر این است که سنسور اکسیژن مقادیر را از دود اگزوز محاسبه می کند و اگزوز خودرو بصورت مستمر وصل نیست بلکه پلت پلت می کند.
– خرابی سنسور اکسیژن باعث بد کار کردن موتور ، افزایش مصرف سوخت و خام سوزی می شود.
– خرابی این سنسور در میزان آلودگی و پاس کردن معاینه فنی موثر است.
– این سنسور مقدار اکسیژن گازهای خروجی را که در منیفولد دود می باشند اندازه گرفته و ولتاژی مناسب با اکسیژن موجود در سیستم که نشانه رقیق یا غنی بودن مخلوط می باشد به ECU ارسال می کند ، ولتاژ کم نشانه زیاد بودن اکسیژن و ولتاژ زیاد نشانه کم بودن اکسیژن است .کنترل سوخت در این سیستم به روش حلقه بسته انجام می گیرد.
– سنسور اکسیژن در دمای مناسب فعال می شود ، لذا سالم بودن گرمکن آن اهمیت زیادی دارد.

– دمای آب موتور :
– دمای ارائه شده توسط این سنسور برای محاسبات ECU بخصوص در زمان ساسات کشیدن کاربرد دارد.
– در صورت خرابی این سنسور خودرو در هوای سرد با استارت اول و بسادگی روشن نمی شود.
– اگر مقدار ارائه شده بصورت غیرمنطقی بالا یا پائین باشد (مثلا منفی یا مثبت ۱۲۰ درجه سانتیگراد) سنسور مشکل دارد.

علائم خرابی سنسور دمای آب :
۱- دود کردن خودرو در زمانی که موتور خنک میباشد یا بعد از گرم شدن موتور.
۲- بد روشن شدن خودرو در آب و هوای سرد.
۳- داغ کردن خودرو و دیر روشن شدن فن .
۴- یکسره کار کردن فن رادیات.
با خرابی این سنسور فن رادیات درست عمل نمیکند وخودرو گرم کرده وجوش می اورد و دمای آب در هنگام روشن شدن فن بسیار بالاتر از قبل در پشت امپر دیده میشود وخودرو بدون هیچ دلیل مکانیکی هنگام صبح با استارت زیاد روشن می شود.
این سنسور اطلاعات مربوط به درجه حرارت آب خنک کننده را توسط یک مقاومت حساس در برابر حرارت به واحد کنترل موتور بر اساس ولتاژ خروجی سنسور مربوطه ، گرم شدن موتور را تشخیص داده و در نتیجه مخلوط مناسبی از هوا و بنزین را در هنگامی که موتور سرد است فراهم می‌کند .