-
گیربکس اتوماتیک amt
در حالت كلي گيربكس خودرو وسيله اي است كه به كمك آن مي توان بين گشتاور و دور توليد شده توسط موتور و نيروي رانش لازم براي حركت و سرعت خودرو تناسب لازم را برقرار نمود ، منظور از تناسب اين است كه در شرايطي كه خودرو نياز به نيروي رانش بالا براي شتابگيري دارد ، گيربكس گشتاور خروجي موتور را از محور و ورودي خود تحويل گرفته ، با قرار گرفتن در يك نسبت دنده زياد (كه از درگيري بين دو عدد چرخ دنده از ميان ساير چرخدنده ها حاصل مي گردد) چندين برابر آنرا از محور خروجي خود به وسيلة ميل گاردان يا پلوسها به سمت چرخ هاي محرك مي فرستد .
اين گشتاور تقويت شده در محل تماس چرخهاي محرك با جاده تبديل به نيروي رانش بالايي مي گردد .
اين عمل در شرايطي كه نياز به سرعت به جاي گشتاور مي باشد ، بصورت قرار گيري گيربكس در نسبت دنده پائين انجام مي پذيرد .
گيربكس ها از نظر نحوه تعويض دنده به سه دستة عمدة دستي (Manual Transmission)، اتوماتيك (Automatic) و نيمه اتوماتيك (semi-Automatic ) تقسيم مي شود .
انواع گیربکس اتوماتیک
در ادامه به بررسی مختصری از تاريخچه هر يک مي پردازيم.
1-1-AT :
Old mobile (وابسته به General motor ) در سال 1940 اولين گيربكس تمام اتوماتيك به نام Hydro – matic را توليد انبوه كرد. اين گيربكس 4 سرعته ابتدا توسط كمپاني Pontiac ,cadilac آمريكا پذيرفته شد.
در ادامه Bentley و Kaiser وRolls Royce نيز به اين جمع اضافه شدند. تا سال 1954 قالب ماشينها از اين محصول استفاده مي كردند.
شركت Mercedes آلمان در اين سال محصولي با همان كارايي ، اما طراحي متفاوت توليد كرد.
اولين مبدل گشتاور اتوماتيك نيز در سال 1948 توليد شد . اين مبدل در power glide (يك AT كه توسط كمپاني شورلت امريكا توليد شد) به كار گرفته شد .
در سال1950 Bory-warner (كمپاني معروف امريكايي در توليد قطعات خودرو كه به خاطر توليد AT هايش به شهرت رسيد) يكAT ، سه سرعته را براي كمپاني Ford توليد كرد. Ford در مدلstudbaker از اين محصول استفاده كرد.
در حدود سال 1960 غالب خودروها ازAT ، سه سرعته استفاده مي كردند كه جاي انواع 2و4 سرعته را گرفته بود.
از اوايل دهه 80 ماشينها مجهز به گيربكس هاي 5 سرعته شدند . BMW,ZF پيشگامان اين زمينه بودند .
با ورود Engine computer به صنعت خودرو سازي در اواخر دهه 80 و اوايل دهه 90، عامليتvalve body به آن واگذار شد و كنترل Transmission را بر عهده گرفت و sdenoid توسط آن خاموش و روشن مي شود . نتيجه كار بهره وري بالا و نرم كار كردن سيستم است .
BMW,ZF اولين AT ، پنج سرعته را توليد كردند . ZF5HP18 در سال 1992 وBMW E34 5-seriy ).
اولينAT شش سرعته نيز توسط اين دو شركت توليد شد . ZF 6HP26 از شركت ZF و BMW E65 7-seriy از شركت BMW ) . اين اتفاق در سال 2002 رخ داد.
7G – Tromicيك AT، 7 سرعته بود كه توسط شركت مرسدس بنز آلمان در سال 2003 توليد شد.
شركت Toyota نيز قصد استفاده از AT ، 8 سرعته را در خودروي Lexusls خود تا سال 2007 دارد.
1-2-CVT:
ايده اوليه CVT در سال1911 (Source – Bath ) ارائه شد. كه شامل دو ديسك به صورت افقي و دو چرخ جهت تغيير دنده بود كه بين 2 ديسك قرار مي گرفت.
شکل 1- شمای کلی CVT
با وجود اينكه ايده اوليه CVT به حدود يك قرن قبل برمي گردد به لحاظ مشكلات و پيچيدگي هاي فني 40 سال طول كشيد تا اولين نمونه تجاري آن در هلند توليد شد.يکي از مهمترين مسائلی که سبب علاقه طراحان به اين زمينه می شد ,نقش مهم CVT در کاهش مصرف سوخت بود.
اولينCVT كارآمد و عمليVariomatic نام داشت كه توسط يك هلندي اختراع شد. و در يك خودروي DAF به كار رفت. (اين فناوري از اواخر دهه 50 ميلادي در هواپيماها استفاده شد) در سال1958 اولين خودروي DAF از اين فن آوري بهره برد.
بعد از سالها كوتاهي صنايع خودرو سازي از پرداختن به اين مقوله ، كمپاني Subaro در دهه 80 ميلادي با توليد يك CVT كارامد تحولي در اين صنعت پديد آورد. اما اين نوآوري هم با عدم تمايل ساير شركت ها و مشتريان روبرو شد.
كمپاني نيسان در سال1992 اولين مطرح كننده CVT در خودرويي به نام Nissan micra بود. البته در اين راه از حمايت كمپانيSubaro استفاده مي كرد.
شکل 2- خودرو Nissan_Micra
در آن زمان نيسان از فناوري Roller based cvt بهره مي برد كه البته در سالهاي اخير تنها شركت استفاده كننده از اين متد است .
در اين متد رولرها به دو ديسک خروجي و ورودي متصلند و با تغيير زاويه آنها نسبت انتقال متفاوت بدست مي آيد.
در سال1995 كمپاني هندا از نوع ديگري CVT به نامPulley Based CVT در محصولي به نام Honda civic استفاده كرد.
شکل 3- Honda_Civic
در اين محصول که ساخت شرکت Vandoorne مي باشد، تسمه شامل صدها صفحه فلزي متقاطع و رينگهاي طولي کائوچويی مي باشد.
شکل 4- Pulley Based CVT
براي سالهاي زيادي مسايل فني و توانايي تحمل گشتاور موتور، CVT را محدود به استفاده در خودروهاي كمتر از 1600 مي كرد. اما در سال97 شركت ژاپنيFuji با استفاده از تسمه هاي فولادي (Steel-Belt ) مشكل را رفع و گام بزرگي در توسعه CVT برداشت.
Toyota در سال97 استفاده از CVT را در Prius آغاز كرد.
شکل 5- Toyota Prius 1997 (Generation I)
BMW در سال2001 ازBelt-Driven CVT در محصولي به نام mini استفاده كرد.
شکل 6- MINI_BMW
GM در سال2002 ، ازCVT در خودروهاي كوچك خود استفاده كرد.
كمپاني Audi از سال2000 در محصولاتي از قبيلChain-type cvt Au 3.ol استفاده كرد.
شکل 7- Audi
كمپاني Ford در سال2005 نوعيChain-type cvt مدرن را با كمك كمپاني ZF در محصولات خود ارائه كرد.
افزايش تقاضا براي استفاده از CVT ناشي از تمايل زياد كمپاني هاي خودرو سازي در كاهش مصرف سوخت خودروهاست كه اين هدف مسلماَ در كمپاني هاي ژاپني بيشتر مورد توجه است. پيش بيني مي شود بيشتر از يك سوم محصولات ژاپني در سال2010 بر اين پايه توليد شود.
Prof.WolfgangReitzle (از رؤساي سابق كمپاني BMW و يكي از مقامات عالي رتبه فعلي كمپانيFord ) پيش بيني مي كند.
((CVT is the Transmission of the future ))
شركت Audi نيز در همين راستا تصميم دارد طي برنامه اي تا پنج سال آينده 50% از خودروهاي اتوماتيك خود را مجهز به CVT كند.
1-3- AMT:
در این نوع گیربکس ساختار گیربکس دنده ای معمولی حفظ شده و از دو عملگر مکانیکی جهت کلاچ گیری و تعویض دنده استفاده می شود.در خودروهایی که فاقد دریچه گاز برقی می باشند نیز یک عملگر مکانیکی جهت قطع کردن دریچه گاز هنگام تعویض دنده به کار می رود.
از لحاظ تاريخي (AMT ) در سال1941 در خودروي امريكايي Chrysler به كار رفته با نام Mu/vacamatic .
بعد از آن كمپاني Volkswagen آلمان ادامه دهنده اين راه بود و در واقع اولين خودروي بدون كلاچ را اين كمپاني ارائه كرد .
Liberty ,Lenco از ديگر انواع MT بودند كه از كلاچ استفاده نمي كردند و در خودروهاي سرعت به كار مي رفتند .
مزایا و معایب انواع گیربکس اتوماتیک :
گیربکس AT :
مزایا :
1. كلاچ گيري و تعويض دنده به صورت اتوماتيك انجام مي شود.
2. عملكرد راحت و ايمني بالايي دارد.
3. تعويض دنده در بهترين شرايط انجام مي شود.
4. مصرف سوخت زیاد.
معایب :
5. قيمت بالا
6. وزن زياد
7. جايگيري زياد
8. شتابگيري كندتر نسبت به MT
9. تعميرات پيچيده
گیربکس CVT :
مزایا :
مصرف سوخت پايين در مقايسه با AT
شتاب گيري ملايم
بدون شك بودن تعويض حالت
داشتن مدهاي حركتي گوناگون(Snow , Sport,iptronic )
انعطاف پذيري
اشغال فضاي محدودتر نسبت به ساير گيربكس ها
سروصداي كم
ماكزيمم بهره وري از موتور
معایب :
- قيمت بالا در مقايسه با ساير انواع ديگر
2- وزن زياد در مقايسه با ساير انواع ديگر
3- در دسترس نبودن اين فن آوري
4- استفاده از تسمه در آن و پرتنش بودن اين قطعه كه مانع از انتقال گشتاور بالا مي شود.
البته مورد اخير با استفاده از Chain تا حدود زياد مرتفع شده است.
5- پيچيدگي زياد و لذا تعميرات مشكل.
گیربکس AMT :
مزایا :
1. عمل كلاچ گيري به هنگام تعويض دنده حذف ميشود
2. ايمني در ترافيك
3. قابليت مانور
4. به كارگيري TCU
5. اطلاع رساني براي تعويض دنده
6. نمايش دنده درگير
7. راحتي بهنگام حركت و توقف
8. تعويض دنده سريع و بدون لرزش
9. حفاظت موتور و گيربكس از خطاهاي عملياتي
10. عمليات حركت و شروع مناسب
11. مصرف سوخت پايين در مقايسه با گيربكس دستي و اتومات
12. قدرت بالا در مقايسه با اتوماتيكهاي متداول
13. وزن كم (Kg4)
14. قرارگيري ASG روي گيربكسهاي دستي با كمترين تغييرات
15. تعويض دنده سريع
16. انتخاب Tip Mode & Auto Mode
17. ايمني و راحتي
18. مصرف سوخت پايين
19. قدرت بيشتر نسبت به اتوماتيك معمولي
20. حفظ شتاب مثبت به هنگام كلاچ گيري
-
هر رانندهای سبک خاصی دارد و در دور موتور خاصی دنده را تعویض میکند . این تفاوت در رفتارهای رانندگی میتواند به افزایش مصرف سوخت ، افزایش احتمال استهلاک زودموعد قطعات و ... منجر شود لذا به نظر شما آیا بهتر نیست تمام کارهای گفته شده ، به صورت اتوماتیک و بر اساس الگویی نمونه و ایدهآل انجام شود ؟ ما ابتدا این سوال را از خودمان پرسیدیم و برای دریافت پاسخ آن به سراغ نخستین محصول سایپا با سیستم AMT( تعویض دنده الکترونیکی ) رفتیم تا ببینیم میتوان به رفتارهای ایدهآل این سایپا 131 اعتماد کرد یا بهتر است خودمان سکان را در دست بگیریم :
وقتی کلاچ حذف میشود ...
نام AMT و سیستمی که در ابداع جدید سایپا مشاهده میشود یک طراحی کاملا ایرانی است. نزدیکترین سیستم در بین خودروهای روز دنیای به این سیستم که البته شباهت دادن این دو به هم جرات فراوانی میخواهد سیستم تعویض دنده شبه اتوماتیک یا Semi-automaticاست . در سیستمهای تعیوض دنده شبهاتوماتیک به سادهترین بیان ، کلاچ از مجموعه پدالها حذف شده است و تعویض دنده بدون نیاز به گرفتن پدال کلاچ صورت میگیرد و شرایط برای رانندگی ایدهآل فراهم میشود . حتما میپرسید «چگونه ؟» . شما در زمان تعویض دنده ، پدال کلاچ را چه زمان میگیرید و چگونه رها میکنید ؟ هر نوع رفتار شما با پدال کلاچ میتواند در یک تعویض دنده خوب یا بد تاثیر گذار باشد لذا در این زمان سیستم تعویض دنده شبه اتوماتیک به کمک شما میآید و با حذف سیستم کلاچ حداقل تفکر در این مورد را در هنگام رانندگی از دوش شما باز میکند تا تمرکز بیشتری روی دیگر بخشهای رانندگی داشته باشید . کلاچ عملکردی الکترونیکی دارد و محاسبات این بخش میتواند در نوع تعویض دنده تاثیر بهسزایی داشته باشد لذا مجموعه کلاچ همچنان در مدار باقی میماند وبه جای اینکه در نقش پدال زیر پای شما ایفای نقش کند در قسمتی از محفظه موتور محاسبات الکترونیکی اش را انجام میدهد و شما تنها در زمان مورد نیاز اقدام به تعویض دنده مینمایید. عملکرد این سیستم برای رانندگی ایدهآل هم در خودروهای شهری (برای کاهش مصرف سوخت و رانندگی یکنواخت) و هم در خودروهای سریع و مسابقهای ( برای شتابگیری ایدهآل) مورد استفاده قرار میگیرد.برای مثال در بین خودروهای سریع جهان فراری 599 GTO از جمله خودروهایی است که از گیربکس شبهاتوماتیک بهره میبرد و در بین خودروهای شهری اسمارت Fortwo معروفترین خودرو شهری است که از گیربکس شبهاتوماتیک استفاده میکند.
سیستم AMT :
تحقیقات روی سیستم AMT در مهندسی سایپا از چند سال پیش آغاز شده است و همچنان ادامه دارد . سایپا این سیستم را با هدف طراحی مکانیزمی اتوماتیک برای تعویض دنده ابداع کرد و در آن هیچ شباهتی به نمونههای خارجی مشاهده نمیشود و به جرات میتوان AMT را یک ابداع کاملا ایرانی از سوی مهندسان سایپا دانست که مکانیزیمی متفاوت نسبت به همنوعانش در جهان دارد . مهندسین سایپا پیش از اجرای این پروژه نگاهی به گیربکس SemiAutomatic اسمارت Fortwo ؛ خودرو کوچک مرسدس بنز انداخته اند و با گرفتن ایدهای از این سیستم به پروژهای کاملا ملی و متفاوت رسیدهاند . سیستم AMT یک گیربکس اتوماتیک نیست بلکه ترکیبی از کنترلکنندههای مکانیکی و الکترونیکی است که در کنار همان گیربکس 5 سرعته دستی پراید به ایفای نقش میپردازند اما چرا سایپا به دنبال طراحی یا نصب یک گیربکس تمام اتوماتیک برای پراید نرفت ؟ قطعا در ابتدای راه این سوال ذهن ما را نیز درگیر خود کرده بود اما پاسخ مسئولان سایپا اینگونه بود که آنها میخواستند در بهترین شرایط اقتصادی و با کمترین افزایش قیمت و همچنین امکان داخلی سازی بالای 90 درصد ، چنین سیستمی را برای پلتفرم X100 فراهم کنند . استفاده از یک گیربکس تمام اتوماتیک در بهترین حالت در جهان میتواند موجب افزایش 3 تا 4 میلیونتومانی قیمت یک خودرو شود در حالی که نصب چنین سیستمی روی پراید بر اساس گفته مسئولان پروژه میتواند علاوه بر کاهش این میزان افزایش قیمت کاملا به صورت بومی و بدون نیاز به قطعات خارجی به تولید برسد در حالی که مراحل داخلی سازی یک گیربکس تمام اتوماتیک ممکن است بیش از 5 سال به طول انجامد.سیستم AMT به وعی راهنمای رانندگان در رانندگی خواهد بود . در یک رانندگی معمولی آنچه وضعیت دنده را تعیین میکند تصمیمگیری شخصی افراد است که در همه حال نمیتواند ایدهآل باشد اما در این سیستم تصمیمگیری بر عهده سیستم AMT است لذا مهندسین پیش از طراحی این سیستم باید رفتار ایدهآلی را به دست میآوردند تا آن را در AMT شبیهسازی کنند تا به الگویی برای رانندگی در حالت اتوماتیک تبدیل شود . سایپا به این منظور از 5 راننده با تجربه و حرفهای در این زمینه دعوت به عمل آورد و از آنها خواست تا با یک خودرو پراید دندهای در مسیری از پیش تعیین شده شامل انواع مسیر های سربالایی ، مسطح ، پیچها و ... رانندگی کنند . در طول این مسیر با توجه به نوع تعویض دنده این 5 راننده منتخب در شرایط گوناگون نموداری از هر راننده به دست آمد . سایپا با در کنار هم قرار دادن این رفتارهای رانندگی ایدهآل و رسیدن به نموداری میانگین از این 5 راننده در نهایت به الگوی ایدهآلی برای یک گیربکس شبهاتوماتیک که رفتار این رانندگا نرا شبیهسازی کند رسید. این الگو پیش از آزمایش نیز بر اساس محاسبات ترسیم شده بود و نکته جالب این بود که بعد از انجام آزمایش ها روی این 5 راننده نمودار نهایی شباهت بسیاری به نمودار تئوری و محاسباتی داشت .
AMT چگونه کار میکند ؟
در خودروهای مجهز به این سیستم تغییراتی نسبت به نسخه دندهای صورت میگیرد که بسیار محدود است اما عملکرد کلی خودرو را تحتالشعاع قرار میدهد. با نشستن پشت فرمان این خودرو نخستین تغییری که مشاهده میکنید دسته دنده خودرو است. در نمونه آزمایشی ما خودرو از دسته دنده کوتاهی بهره میبرد و نقشه وضعیت تعویض دنده آن روی سر دنده ترسیم شده بود. در این نقشه تعویض دنده با حرکت دسته دنده به سمت چپ کنترل خودرو در حالت اتوماتیک قرار میگرفت (A) و اگر بار دیگر این کار را انجام میدادیم کنترل خودرو به حالت دستی تغییر میکرد(M) و سپس با بالا و پایین حرکت دادن دسته دنده ، میتوانستیم دنده را کم یا زیاد کنیم . البته بهتر است به تشریح نحوه عملکرد گیربکس خودرو مورد آزمایش که نمونه پروتوتایپ یا آزمایشی این خودرو بود نپردازیم زیرا قرار است نقشه کلی این گیربکس همانند آنچه در تصاویر صفحه نشان داده شده تغییر کند و به حالتی خطی برسد که به ترتیب از بالا به پایین دنده عقب (R) ، خلاص(N) ، حالت تمام اتوماتیک(A) و تعویض دنده دستی(M) قابل انتخاب باشند . اهرم تعویض دنده نیز که در روز آزمایش نتوانستیم با ارتفاع کوتاهش خیلی خوب کنار بیاییم قرار است کمی بلندتر باشد تا امکان دسترسی به آن راحتتر شود .تغییر دیگری که در اتاق مشاهده میکنید افزوده شدن یک نمایشگر دیجیتال برای دندهها در مجموعه جلو آمپر است . در خودرو مورد آزمایش ما همانطور که در تصویر مشاهده میکنید این نمایشگر به صورت مستطیلی بر روی جلو آمپر سری گذشته محصولات سایپا نصب شده است و قرار است در نمونهای تولیدی این خودرو همین نمایشگر بر روی جلو آمپر جدید خانواده X100 که نمایشگری دایرهای در وسط آن قرار گرفته نمایش داده شود . در این سیستم از کلمه A به جای کلمه رایج D برای حالت تمام اتوماتیک استفاده شده که هدف نشان دادن اختلافات این سیستم با نمونه تمام اتوماتیک است .از جمله تغییرات دیگر داخل اتاق میتوان به استفاده از پدال جدید و عریضتر برای ترمز و همچنین نصب محل استراحت پای چپ (Foot Rest) در قسمت چپ مجموعه پدالها اشاره کرد. ما در اینجا با یک سیستم الکترونیکی-مکانیکی روبرو هستیم لذا نمیتوان همه جنبهها آن را در کابین مشاهده کرد لذا درب موتور خودرو را بالا میزنیم تا با دیگر بخشهای سیستم AMT آشنا شویم . بیایید با هم مروری بر یک تعویض دنده ساده داشته باشیم . ابتدا کلاچ را میگیریم . در سیستم AMT این عمل با دو سیستم جدید کنترل میشود . واحد کنترل الکترونیکی کلاچ در قسمت وسط ، بالای دیواره محفظه موتور قرار گرفته است و در زیر آن مجموعه مکانیکی کشش کلاچ قرار دارد که در این لحظه کلاچ را میگیرد . سپس توسط دسته دنده را عوض میکنیم .وضعیت را در حالت A یا اتوماتیک قرار میدهید . مغزمتفکر اصلی این سیستم در زیر داشبورد و بالای پدالها قرار گرفته است و TCU (واحد کنترل الکترونیکی گیربکس) نام دارد . و سپس با فشردن پدال گاز حرکت را آغاز میکنید و این زمانی که سیستم کلاچ بار دیگر وارد مدار میشود و کلاچ را رها میکند . اما وقتی در حال حرکت هستید بار دیگر این سیستم به تعویض دنده نیاز پیدا میکند . در این حالت در هنگام تعویض دنده باید گاز دادن متوقف شود لذا به همین منظور مجموعه جدید دریچه گاز در قسمت راست محفظه موتور (بالا) نصب شده است که زمانبندی قطع یا وصل کردن گاز را کنترل میکند . با توجه به ورودیهای دور موتور و سرعت واحد کنترل الکترونیکی گیربکس TCU وظیفه مدیریت دریچه گاز و دیگر سیستمها را بر عهده خواهد داشت . دریچه گاز در این خودرو از نوع الکترونیکی نیست که با ECU کنترل شود بلکه تمام عملکردهای آن مستقل از ECU توسط TCU کنترل میشوند . این خودرو 95 درصد رفتار رانندگان حرفهای و الگوهای ایدهآل را شبیهسازی میکند .
رانندگی در دو حالت اسپرت و نرمال :
شاید حتی نتوانید تصورش را هم داشته باشید که با این سیستم هم میتوانید رانندگی نرمالی داشته باشد و هم رانندگی اسپرت را تجربه کنید . رانندگی در حالت نرمال به عنوان رفتار معمولی عمده گیربکسهای اتوماتیک به تعویض دنده در دور موتورهای پایینتر و البته مصرف سوخت بهتر مربوط میشود که فشار حداقلی نیز روی موتور وارد می کند . در حالت اسپرت گیربکسهای اتوماتیک رایج بازار معمولا با نصب کلیدی در کنار گیربکس این امکان را برای راننده فراهم میکنند تا در این حالت رانندگی کند وفرق اصلی این سیستم با رانندگی معمولی(نرمال) در تعویض دندها در دور موتورهای بالاتر برای دستیابی به شتاب بیشتر است که البته به افزایش مصرف سوخت منجر میشود . این عمل در گیربکس AMT با بررسی رفتارهای راننده به صورت اتوماتیک تشخیص داده میشود و در آن نیاز به فشردن کلید خاصی برای دستیابی به این سیستم نیست . در صورتی که سوار بر این خودرو پدال گاز را در حالت نرمال یا با اصطلاح سرگاز بفشارید ، سیستم AMT رانندگی نرمال را تشخیص میدهد و تعویض دندهها در دور موتورهای بین 3000 تا 3500 دور در دقیقه انجام میشوند اما به محض وارد کردن نیروی بیشتر به پدال گاز و رانندگی در حالت تختگاز محاسبهگر های سیستم AMT رانندگی اسپرت را تشخیص میدهند و دندهها در دور موتور 4000 تا 4600 دور در دقیقه تعویض میشوند .
تجربه رانندگی با نمونه آزمایشی :
خودرو مورد آزمایش یکی از 10 نمونه پروتوتایپ سایپا برای انجام بررسیهای روی این سیستم بود که به مدت یک روز در اختیار ما قرار داشت . در اولین مواجهه با خودرو هیچ نشانهای از اتوماتیک بودن را نمیتوانید در ظاهر مشاهده کنید اما با نشستن پشت فرمان خودرو و مشاهده دستهدنده و نمایشگر پشتآمپر به زودی در خواهید یافت که با یک پراید معمولی و یا عضوی ساده از خانواده X100 روبرو نیستید ! برای تعویض دنده مانند دیگر خودروهای اتوماتیک الزامی به فشردن پدال ترمز برای آزادسازی دنده وجود ندارد . دنده را با حرکت به سمت چپ در حالت A قرار میدهیم و همراه با فشردن پدال ترمز ، ترمزدستی را آزاد میکنیم . همانند خودروهای اتوماتیک در ابتدا حرکت برای شروعی آرام نیازی به فشردن پدال گاز نیست زیرا دریچه جدید و اتوماتیک گاز این خودرو به صورت اتوماتیک وارد مدار میشود و کمی گاز برای حرکت اولیه خودرو را در اختیار شما قرار میدهد . این مکانیزم در ترافیکهای سنگین شهری میتواند بسیار مفید واقع شود و حتی نیاز به گاز دادن را نیز مرتفع سازد . پس از آغاز حرکت تصمیم گرفتیم رانندگی کاملی را در حالت اتوماتیک را با این خودرو تجربه کنیم . از آنجایی که گیربکس این خودرو همان گیربکس دستی مشابه نمونه معمولی پراید است با یک گیربکس 5 دنده دستی با مکانیزم تعویض به صورت الکترونیکی مواجه هستیم . در زمان رانندگی با فشار متوسط روی پدال گاز تعویض دندهها روی دورهای 3000 تا 3500 انجام میشود در نمونه پروتوتایپ مورد آزمایش فاصله 1 ثانیه ای بین زمان تعویض دندهها بود که موجب میشد در این زمان خودرو به اصطلاح کمی خود را به عقب بکشد و شاهد شتابگیری یکنواختی نباشیم . البته این تاخیر بین دندها در رانندگی با گیربکس دستی نیز مشاهده میشود و حتی در گیربکسهای اتوماتیک نیز وجود دارد و شرکتها به دنبال اصلاح وضعیت ان هستند اما در این خودرو تاخیر کمی بیشتر از حد انتظار است که البته بر اساس وعده مسئولان در نمونه نهایی این تاخیر به حداقل خود خواهد رسید که البته قطعا تاخیری بیشتر از گیربکسهای اتوماتیک است . تصمیم گرفتیم رانندگی درحالت اسپرت را نیز تجربه کنیم لذا بدون نیاز به فشردن کلید خاصی پدال گاز را تا انتها فشردیم . انجام این کار باعث شد تعویض دندهها دیگر در محدوده 3000 تا 3500 انجام نشود و شاهد این اتفاق در دور موتور 4000 تا 4600 باشیم شرایط به گونای است که تصور میکنید سیستم در حال فکر کردن و تصمیمگیری پیدر پی است و وجود عملیات مکانیکی در مسیر سیستمهای الکترونیکی موجب این تاخیر میشوند اما به هر حال خودرو مورد آزمایش نمونه آزمایشی بوده است و از این جهت نمیتوان قضاوت دقیقی در مورد فاصله میان دندهها انجام داد . در سرازیری ، اگر فشاری به پدال گاز وارد نشود دنده ثابت میماند لذا برای رانندگی با این سیستم در سرازیری حتما باید از حالت M یا تعویض دستی استفاده کنید . برای تعویض دستی در خودرو مورد آزمایش بار دیگر دسته دنده را به سمت چپ حرکت دادیم . در این حال دیگر نیازی به سیستم ها الکترونیکی نبود و در هنگام نیاز به افزایش دنده آن را به سمت بالا و نیاز به معکوس دادن یا کاهش دنده آن را به سمت پایین حرکت میدادیم . انتخاب دور موتور برای تعویض دنده در این حالت در اختیار راننده است و البته همچنان مشکل تاخیر بین دندهها حس میشود اما در این حالت کمی کمرنگ تر است .
-
A semi-automatic transmission (SAT) (also known as a clutchless manual transmission, Automated Manual Transmission, flappy-paddle gearbox, or paddle-shift gearbox) is an automobile transmission that does not change gears automatically, but rather facilitates manual gear changes by dispensing with the need to press a clutch pedal at the same time as changing gears. It uses electronic sensors, pneumatics, processors and actuators to execute gear shifts on input from the driver or by a computer.
In the 1930s, automakers began to market cars with some sort of device that would reduce the amount of clutching and de-clutching and shifting required in stop and go driving.
منبع:
http://en.wikipedia.org/wiki/Semi-autom ... ansmission